Van Gölü’nde üç yıldır sürdürülen araÅŸtırma, önemli miktarda uranyum madeninin burada yattığını ortaya çıkardı. Tespit edilen 50 bin ton uranyumun piyasadaki deÄŸeri 7.5 milyar doları buluyor.

Efsanelerle gündeme gelen Van Gölü’nden canavar deÄŸil uranyum çıktı. Bilim adamları gölde kirlilik ararken 7.5 milyar dolarlık uranyum buldu. Türkiye’de kurulacak nükleer santralde bu uranyumun kullanılması için de çalışma baÅŸlatıldı. Sabah’ın haberien göre Elazığ Fırat Ãœniversitesi’nden Kimyager Prof. Dr. Mehmet Yaman’ın geçtiÄŸimiz ay uluslararası hakemli bir dergi olan Clean-Journal’da Van Gölü’nde yüksek oranda uranyum olduÄŸuna iliÅŸkin bir makalesi yayınlandı. Yaman ve ekibi 2 yıl boyunca DoÄŸu Anadolu Bölgesi’ndeki tüm göl ve akarsuları tahlil etti. Tahlil sonucunda Dicle ve Fırat’da litrede 1 mikrogramdan az, Van Gölü’nün 30 ayrı noktasından alınan suda ise ortalama litrede 76 mikrogram uranyum bulundu. 2008 yılında Van Gölü’ndeki kirliliÄŸi araÅŸtırmak için laboratuarda analiz yaparken yüksek oranda uranyum tespit eden Prof. Yaman çalışmalarını 3 yıl boyunca sessizce yürüttü. Uranyum çalışmasının sonuçları dünyaca kabul gören bir dergide yayınlayarak güvenceye aldı. Yaman’a Ä°stanbul Teknik Ãœniversitesi’nden de destek geldi. TÃœBÄ°TAK’tan da araÅŸtırma desteÄŸi istendi.

ÖZEL PROJE BAŞLATILDI
AraÅŸtırmacılar, Van Göl’ünde uranyumu toplayacak polimerik bir reçine çalışması baÅŸlattı. Bu polimerin hammadesi Ä°zmir AliaÄŸa’daki fabrikadan alınıp modifiye edilecek. Böylelikle Türkiye kuracağı Nükleer reaktörlerinde kullanılacak olan uranyum hammadesini dışarıdan almayacağı gibi ihracatını da yapabilecek. Prof. Dr. Yaman, eÅŸinden bile gizlediÄŸi uranyum araÅŸtırmasının ayrıntılarını SABAH’a anlattı. Yaman, şöyle konuÅŸtu: “Açıkçası böyle bir sonuç beklemiyordum, ÅŸok oldum. Aylarca ne yapacağımı kime söyleyeceÄŸimi bilemedim. Daha önce MTA’nın ve Almanların Van Gölü’nde uranyum araÅŸtırması olmuÅŸ ama sonuçları yayınlanmamış. GizlendiÄŸini düşündüm, korkuttu beni. O yüzden araÅŸtırma sonuçlarımı uluslar arası bir bilimsel dergiye gönderdim. Åžimdi yapılması gereken bu uranyumu çıkartmak. Gölde yapılacak daha pek çok araÅŸtırma var”

TÃœRKÄ°YE’NÄ°N 50 YILLIK URANYUM Ä°HTÄ°YACINI KARÅžILIYOR
Maden Tetkik Arama (MTA) Türkiye’nin karadaki toplam uranyum miktarının 9 bin ton olduÄŸunu tahmin ediyor. Yozgat Sorgun’da da ilk uranyum araması baÅŸladı. Ancak henüz Türkiye’de uranyum madeni tespit edilerek çıkartılmadı. 5 bin megawatt bir santral için yılda bin ton uranyuma ihtiyaç var. Uranyumun kilogramı 220 dolara kadar çıkıyor. Ancak ortalama 150 dolardan bile hesaplansa Van Gölü’nde bulunan 50 bin tonluk rezerv 7.5 milyar dolar ediyor.