NASA’nın 200 bin galaksi üzerinde 5 yıl boyunca ve kozmik zamanda 7 milyar ışık yılı geriye gidilerek yapılan gözlemler sonucunda, evrende karanlık enerjinin, yer çekimi gücüne baskın olduÄŸu ve evrenin giderek artan bir hızla geniÅŸlemesini saÄŸlayan düzenli ve tek vücut bir güç olduÄŸu teyit edildi.

NASA’nın internet sitesinde yer alan habere göre, uzayda bulunan “Galaksi Evrim KaÅŸifi (Galaxy Evolution Explorer)” aracı ve Avustralya’nın Siding Spring daÄŸlarının zirvesinde bulunan teleskopla yapılan gözlemleri izleyen dikkatli ölçümler, galaksilerin birbirinden uzaklaÅŸtığı bilgisini bir kez daha doÄŸrularken, bulgular, karanlık enerjinin varlığının, ÅŸimdiye kadar saÄŸlanan en iyi teyidi oldu.

Avustralya’daki Swinburne Teknoloji Ãœniversitesi’nden Chris Blake, bu durumu, “bir taşı havaya attığınızda, bir süre sonra hızının azalmayıp, giderek artması ve havada giderek daha hızlı biçimde yol almayı sürdürmesi gibi” ifadeleriyle tanımlıyor.

AraÅŸtırmayla ilgili iki makalenin yazarlarından olan Blake, karanlık enerjinin bir kozmolojik sabit güç olduÄŸunu en iyi ÅŸekilde teyit ettiklerini belirterek, baskın olan yer çekimi olsaydı, “karanlık enerjinin zaman içerisindeki bu düzenli, sabit etkilerinin gözlemlenemeyeceÄŸini” belirtti.

Gizemli karanlık enerji, evrenin yapı taÅŸlarını birbirinden uzaklaÅŸtırıyor. Yapısı bilinmediÄŸi, sadece gözlemler sonucu tahmin edilebildiÄŸi için, bu gizemli enerjiye karanlık enerji adı veriliyor. Karanlık enerjinin, evrenin yüzde 74′ünü oluÅŸturduÄŸu düşünülüyor. Karanlık madde ise karanlık enerjiye göre daha az gizemli, hakkında daha çok ÅŸey biliniyor ve evrenin yüzde 22′sini oluÅŸturuyor. Geriye kalan, atomların oluÅŸturduÄŸu ve gezegenleri, yıldızları ortaya çıkaran olaÄŸan madde ise evrenin sadece, yaklaşık yüzde 4′lük bir kısmı.

Karanlık enerji düşüncesi, süpernova patlamalarının yerleri arasındaki deÄŸiÅŸimler gözlemlenerek, 1990′lı yıllarda ortaya atıldı. Bu yeni çalışmayla da, bu düşünce teyit edildi. Astronomlar önce, “Galaksi Evrim KaÅŸifi” aracının saÄŸladığı verilerle, uzak evrendeki galaksilerin üç boyutlu bir haritasını çıkardı.

Avustralya’daki teleskop yardımıyla da, galaksiler arasındaki mesafelerle ilgili ölçümler yapıldı. Bu çalışmada, evrenin erken dönemlerinin bıraktığı ses dalgalarından da, galaksiler arasındaki mesafe deÄŸiÅŸimlerini belirlemek amacıyla yararlanıldı. Sonuçlar, galaksilerin giderek artan hızla birbirinden uzaklaÅŸtığını gösterdi. Bilimadamları, galaksi kümelerinin kentler gibi giderek büyüdüğünü, binlerce galaksilik kümeler oluÅŸtuÄŸunu, bu kümelerin yer çekimi etkisiyle kendisine doÄŸru yeni galaksileri çektiÄŸini, ancak karanlık enerjinin ise bu kümeleri dağıtma yönünde çalıştığını, bu nedenle galaksilerin kümelenme sürecinin yavaÅŸladığını belirledi. Bu da karanlık enerjinin, dağıtıcı gücünün ölçülmesine olanak saÄŸladı.

Çalışmalardan elde edilen sonuçlara göre karanlık enerji ve yer çekimi, birbirine zıt ancak birbirine bağımlı “yin-yang” gibi, iki güç. Evrenin erken zamanlarında yer çekimi baskın durumda idi. Evreni ortaya çıkaran ”Büyük Patlama”dan 8 milyar yıl sonra ise karanlık enerjinin gücü öne geçmeye baÅŸladı ve evren geniÅŸledikçe yer çekimi gücünün etkisi zayıflamaya, madde, giderek hızlanan bir süreçle evrende dağılmaya baÅŸladı. Bundan milyarlarca yıl sonra, karanlık enerjinin daha da baskın hale geleceÄŸi düşünülüyor. Milyarlarca yıl sonra galaksiler birbirinden o kadar uzaklaÅŸmış olacak ki, bu galaksilerde yaÅŸayan zeki canlılar bir diÄŸer galaksiyi artık göremeyecek.

NASA astrofizik direktörü Jon Morse, elde edilen sonuçlara iliÅŸkin yaptığı açıklamada, “astronomların son 15 yılda yaptıkları gözlemler, fizik bilimi alanında en ÅŸaşırtıcı keÅŸiflerden birinin yapılmasını saÄŸladı. Bu da, evrenin, Büyük Patlama ile tetiklenen geniÅŸlemesinin hızlanarak sürdüğüdür. Bağımsız yöntemler ve Galaksi Evrim KaÅŸifi aracının saÄŸladığı verilerin kullanılmasıyla, karanlık enerjinin varlığından daha fazla emin olduk” dedi.

Karanlık enerjiyle ilgili çalışmaların sonuçlarına iliÅŸkin haber ve görsellere, NASA sitesinden “http://www.nasa.gov/mission_pages/galex/galex20110519.html” baÄŸlantısıyla ulaşılabiliyor.