“Beni hakem hatası öldürdü!”

Yaklaşık yüz yıl önce Türkiye’de bulunan ve halen Belçika’nın baÅŸkenti Brüksel’deki Kraliyet Sanat ve Tarih Müzesi’nde sergilenen bir gladyatöre ait mezar taşının üzerindeki yazı ve kabartmalar deÅŸifre edildi. Ortaya çıkarılan mesaj günümüz futbolunda yaÅŸanan hakem hatalarını hatırlatan bir gerçeÄŸi ortaya çıkardı.

Günümüzden yaklaşık 1,800 yıl önce yaÅŸamış bir gladyatöre ait olduÄŸu tespit edilen mezar taşında, “Beni hakem hatası öldürdü!” yazdığı anlaşıldı.

Livescience.com’un haberine göre, Anadolu’da Karadeniz bölgesindeki Amisus’ta yapılan kazılar sırasında bulunduktan sonra II. Abdülhamit tarafından Brüksel’deki Cinquanternaire Müzesi’ne bağışlanan ve günümüzden yaklaşık 1,800 yıl önce Roma Ä°mparatorluÄŸu döneminde yaÅŸadığı anlaşılan gladyatörün mezar taşındaki yazılar geçtiÄŸimiz günlerde ilk kez deÅŸifre edilebildi.

Yazıları deÅŸifre eden Kanadalı tarihçi ve Roma dönemi mezar taÅŸları uzmanı Profesör Michael Carter, mezar taşını yaptıran gladyatörün yakınlarının da tıpkı bugünkü futbolcular gibi “hakem hatasından” yakındığını ortaya çıkardı.

Mezar taşının üzerinde biri ayakta ve diğeri yerde olmak üzere iki gladyatör tasviri bulunuyor. Ayaktaki gladyatörün elinde iki kılıç bulunurken, yerdeki gladyatör teslim olduğunu ve bağışlanmak istediğini belirten bir işaret yapıyor.

Kabartma tasvirin altındaki yazıda, mezarın Diodorus adlı bir gladyatöre ait olduğu belirtildikten sonra, tasvirde yerde bulunan gladyatörün Diodorus, ayaktaki gladyatörün ise Demetrius olduğu ifade ediliyor.

HAKEMÄ°N HATASI

Yazıda, “Ben rakibim Demetrius düştükten sonra bile onu öldürmedim. Ama kader ve suma rudis (hakem) hatası beni öldürdü” yazıyor.

Prof. Carter’a göre, gladyatör dövüşünde birtakım kurallar bulunuyor. ÖrneÄŸin rakiplerden biri karşı tarafın hamlesiyle deÄŸil de kazara yere düştüğü takdirde hakem dövüşü durdurup yere düşen tarafın kalkmasını bekliyor.

Carter’a göre, Diodorus ile Demetrius’un dövüşünde de aynısı olmuÅŸ. Demetrius kazayla yere düşünce hakem dövüşü durdurup ayaÄŸa kaldırmış. Ancak aynı hakem Diodorus kazayla yere düştüğü zaman maçı durdurmamış. Diodorus’un bağışla iÅŸareti yapmasına raÄŸmen Demetrius kılıcını rakibine saplayarak öldürmüş. Diodorus’un yakınlarının mezar taşına yazdırdığı “hakem hatası” iÅŸte bu karar olmuÅŸ.